pardonner

Француски

Етимологија

(X век) Составено од par и donner, буквално „дава целосно, препушта“, од латинскиот глагол *perdonare* од кој настанале *perdoner*, *pardoner* во старофранцускиот, *perdonare* во италијанскиот, и *perdonar* во шпанскиот и окситанскиот јазик.

Изговор

• аудио
• МФА-фр: /paʁ.dɔ.ne/

Глагол

pardonner (прва глаголска група) transitif

1. простува (некому) — му простува на виновникот за сторена грешка, не задржува никакво лошо чувство или гнев за добиена навреда.

   Белешка за употреба: Во ова значење, директен предмет (complément direct) е секогаш работата/грешката што се простува, а индиректен предмет (complément indirect) е личноста на која ѝ се простува, придружена со предлог.

   Je lui ai pardonné son erreur.

   Му ја простив грешката.

   Je vous pardonne pour cette fois, mais ne le refaites plus !

   Ви простувам за овој пат, ама да не се повтори!

2. извинува, поднесува, толерира — покажува попустливост кон одредени мани, пропусти или грешки кај некого.

   Elle pardonne facilement les retards de ses amis.

   Таа лесно им простува на своите пријатели кога доцнат.

   Je не можат да си ја простам (je не ме pardonerai jamais) оваа голема грешка.

   Никогаш нема да си ја простам грешката што ја направив.

3. гледа без завист / љубомора — прифаќа туѓ успех или карактеристика без лоши чувства.

   On lui pardonne ses succès à cause de sa modestie.

   Му го простуваат (не му завидуваат на) успехот поради неговата скромност.

4. (Застарено) Со предлогот à.

   Pardonnez à ma franchise.

   Простете ѝ на мојата искреност.

5. Се употребува често како израз на љубезност (граѓанска култура).

   Pardonnez-moi, je ne voulais pas vous vexer.

   Простете ми (извинете), не сакав да ве навредам.

   Pardonnez-moi si je vous contredis.

   Извинете ако ви противречам.

   Белешка: Во ова значење, изразите „Pardonnez-moi“ или „Vous me pardonnerez“ се користат едноставно за учтиво да се каже дека не се согласуваме со соговорникот.

6. иззема, поштедува — покажува милост или штеди некого.

   Белешка за употреба: Во ова значење речиси секогаш се користи со негација (не простува / не поштедува), кога станува збор за тешка болест, старост, време или смрт.

   À cet âge-là, la moindre erreur ne pardonne pas.

   На тие години, и најмалата грешка не простува (не поштедува).

   Cette maladie не простува никому (ne pardonne à personne).

   Оваа болест не простува никому, порано или подоцна се подлегнува на неа.

7. (Непреодно) помилува, прави милост — одминува казна или простува грешка без директен предмет.

   Cet écolier avait mérité une punition, mais son maître lui a pardonné.

   Овој ученик заслужуваше казна, но неговиот учител му прости (го помилува).

Коњугација на глаголот pardonner

Infinitif	Прост	pardonner
	Сложен	avoir + participe passé
Participe présent или gérondif	Прост	pardonnant
	Сложен	ayant + participe passé
Participe passé		pardonné
		еднина			множина
		1. л.	2. л.	3. л.	1. л.	2. л.	3. л.
Indicatif		je (j')	tu	il, elle, on	nous	vous	ils, elles
Прости (времиња)	Présent	pardonne	pardonnes	pardonne	pardonnons	pardonnez	pardonnent
	Imparfait	pardonnais	pardonnais	pardonnait	pardonnions	pardonniez	pardonnaient
	Passé simple	pardonnai	pardonnas	pardonna	pardonnâmes	pardonnâtes	pardonnèrent
	Futur simple	pardonnerai	pardonneras	pardonnera	pardonnerons	pardonnerez	pardonneront
	Conditionnel présent	pardonnerais	{{{конд.п.2с}}}	pardonnerait	pardonnerions	pardonneriez	pardonneraient
Сложeни (времиња)	Passé composé	indicatif present de avoir + participe passé
	Plus-que-parfait	indicatif imparfait de avoir + participe passé
	Passé antérieur	passé simple de avoir + participe passé
	Futur antérieur	futur simple de avoir + participe passé
	Conditionnel passé	conditionnel present de avoir + participe passé
Subjonctif		que je (j’)	que tu	qu’il, qu’elle	que nous	que vous	qu’ils, qu’elles
Прости (времиња)	Présent	pardonne	pardonnes	pardonne	pardonnions	pardonniez	pardonnent
	Imparfait	pardonnasse	pardonnasses	pardonnât	pardonnassions	pardonnassiez	pardonnassent
Сложeни (времиња)	Passé	subjonctif présent de avoir + participe passé
	Plus-que-parfait	subjonctif imparfait de avoir + participe passé
Impératif		je (j')	tu	il, elle, on	nous	vous	ils, elles
Прост		—	pardonne	—	pardonnons	pardonnez	—
Сложен		—	impératif present de avoir + participe passé	—	impératif present de avoir + participe passé	impératif present de avoir + participe passé	—

Синоними

• absoudre — разрешува од грев / ослободува
• amnistier — амнестира / помилува

Изведени зборови (Dérivés)

• pardon — прошка / извини
• pardonnable — простлив (грешка што може да се прости)
• impardonnable — непростлив
• pardonneur — оној кој лесно простува / милостив

Поговорки и фрази

• Dieu me pardonne — Господ да ми прости (се користи како уфрлен израз при зборување за нешто несигурно или грешно)
• faute avouée est à demi pardonnée / faute avouée est à moitié pardonnée — признаен грев, пола простен (кај нас: признаен грев - пола простен)