παίζω

Грчки

Етимологија

Од старогрчкиот глагол παίζω, кое потекнува од παῖς („дете“), со индоевропски корени (*peh₂u-).

Изговор

МФΑ-gr: /ˈpe.zo/
Поделба по слогови: παί‧ζω

Глагол

παίζω • глагол, несвршен, активна и пасивна форма (минато време έπαιξα, пасивна форма παίζομαι)

играм, се забавувам - Се забавувам со игра или рекреација.
τα παιδιά έπαιζαν και γελούσαν στο σοκάκι

Децата играа и се смееја во сокачето.
учествувам, играм - Учествувам во спорт или игра.
Είναι κολλημένος με το σκάκι, το παίζει τέσσερα βράδια τη βδομάδα.

Тој е опседнат со шах, го игра четири вечери во неделата.
свирам - Ракувам со музички инструмент.
Έμαθε μόνη της να παίζει κιθάρα

Научи сама да свири гитара.
изведувам, пуштам - (За човек или машина) Изведувам или пуштам музичко дело.
η ορχήστρα/το ραδιόφωνο έπαιζε παλιά τραγούδια

Оркестарот/Радиото пушташе стари песни.
се прикажува, се емитува,игра - (За ТВ/радио програма) Анапарав.
Ποια ταινία παίζει απόψε (σ)το άλλο κανάλι;

Кој филм се прикажува вечерва на другиот канал?
глумам, играм - Учествувам во театарско или телевизиско дело како актер.
Έπαιξε τον πρωταγωνιστικό ρόλο στην ταινία.

Ја играше главната улога во филмот.
се ниша, не е цврст - (За предмет) Не сум стабилно прицврстен.
Το μπράτσο της πολυθρόνας παίζει. Θέλει λίγη κόλλα ή μια βίδα για να στερεωθεί.

Наслонот за раце на фотелјата се ниша. Треба му малку лепак или шраф за да се зацврсти.
се случува, има нешто - (Во трето лице, претежно усно) Се случува нешто интересно или тајно.
δεν μπορεί αυτός να άλλαξε γνώμη έτσι ξαφνικά, κάτι παίζει εδώ

Не може тој да го смени мислењето така одеднаш, нешто се случува тука.

Изрази

τα παίζω — се нервирам, се исплашив
παίζω εν ου παικτοίς — да се прави нешто сериозно како да е шега
την παίζω — се зезам, се шегувам
παίζω ξύλο — се тепам
παίζω τον παπά — се правам наивен, се правам како да не знам

Табела со форми на глаголот

παίζω и παίζομαι
Време		Активна форма (грчки)	Активна форма (македонски)	Пасивна форма (грчки)	Пасивна форма (македонски)
Ενεστώτας Οριστικής	Сегашно време	παίζω	играм, свирам	παίζομαι	се играм, се свирам
Παρατατικός Οριστικής	Имперфект / Минато определено несвршено	έπαιζα	играв, свирев	παιζόμουν	се играв, се свирав
Αόριστος Οριστικής	Аорист / Минато определено свршено	έπαιξα	играв, свирев (сврш.)	παίχτηκα / παίχθηκα	бев игран, се играв
Παρακείμενος Οριστικής	Сегашен Перфект	έχω παίξει	имам играно	έχω παιχτεί / έχω παιχθεί	сум игран / имам играно
Μέλλοντας Συνεχής	Идно време (несвршен вид)	θα παίζω	ќе играм	θα παίζομαι	ќе се играм
Μέλλοντας Συνοπτικός	Идно време (свршен вид)	θα παίξω	ќе играм (сврш.)	θα παιχτώ / θα παιχθώ	ќе бидам игран / ќе се играм
Μέλλοντας Συντελεσμένος	Свршено идно време	θα έχω παίξει	ќе имам играно	θα έχω παιχτεί / θα έχω παιχθεί	ќе бидам веќе игран
Ενεστώτας Υποτακτικής	Сегашна зависна форма (несвршен вид)	να παίζω	да играм	να παίζομαι	да се играм
Αόριστος Υποτακτικής	Зависна форма (свршен вид)	να παίξω	да играм (сврш.)	να παιχτώ / να παιχθώ	да бидам игран
Παρακείμενος Υποτακτικής	Перфектна зависна форма	να έχω παίξει	да имам играно	να έχω παιχτεί / να έχω παιχθεί	да сум веќе игран
Ενεστώτας Προστακτικής	Императив (несвршен вид)	παίζε (εσύ)	играј!	παίζου (εσύ)	играј се!
Αόριστος Προστακτικής	Императив (свршен вид)	παίξε (εσύ)	играј! (сврш.)	παίξου (εσύ)	играј се! (сврш.)
Ενεστώτας Μετοχή	Сегашен глаголски прилог	παίζοντας	играјќи	—	—
Παρακείμενος Μετοχή	Перфектен партицип	—	—	παιγμένος	игран

Изведени поими

παιχνίδι (им.) — игра, забава
παίκτης (им.) — играч
παίξιμο (им.) — играње, свирење
παίζομαι (гл.) — се играм (пасивен глас), се измамувам
εμπαιγμός (им.) — исмевање, потсмев
εμπαίζω (гл.) — исмевам, потсмевам
περιπαίζω (гл.) — се потсмевам, исмевам (архаично)
χαρτοπαίζω (гл.) — играм карти
χαρτοπαιξία (им.) — коцкање со карти
χαρτοπαίχτης (им.) — играч на карти
τρεμοπαίζω (гл.) — треперам, се нишам