λαμβάνω
 |
Грчки |
Етимологија
[уреди]Од старогрчки λαμβάνω (lambánō, „прима, добива“), поврзано со протоиндоевропскиот корен *lebʰ- („зафаќа, зема“).
Изговор
[уреди]- МФА-гр: /lamˈvano/
- Поделба по слогови: λαμ‧βά‧νω
Глагол
[уреди]λαμβάνω • несовршен глагол (минато έλαβα, пасивен: λαμβάνομαι)
- примам — да добијам нешто што се дава, испраќа или се очекува
- Λαμβάνω πολλά μηνύματα κάθε μέρα.
- Примам многу пораки секој ден.
- прифаќам — да се согласи да се добие или признае нешто
- Λαμβάνει την ευθύνη για το λάθος.
- Ја прифаќа одговорноста за грешката.
- зема — да се земе нешто во рака или сопственост
- Λαμβάνει το πακέτο από τον ταχυδρόμο.
- Го зема пакетот од поштарот.
Табела со форми на глаголот
[уреди]| λαμβάνω / λαμβάνομαι | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| Време | Активна форма (грчки) | Активна форма (македонски) | Пасивна форма (грчки) | Пасивна форма (македонски) | |
| Ενεστώτας Οριστικής | Сегашно време | λαμβάνω | земам / примам | λαμβάνομαι | се зема / се прима |
| Παρατατικός Οριστικής | Имперфект | λάμβανα | земав / примав | λαμβανόμουν | се земаше / се примаше |
| Αόριστος Οριστικής | Аорист | έλαβα | зедов / примив | λήφθηκα | бев земен / бев примен |
| Μέλλοντας Συνεχής | Идно време (несвршен вид) | θα λαμβάνω | ќе земам / ќе примам | θα λαμβάνομαι | ќе се зема / ќе се прима |
| Μέλλοντας Συνοπτικός | Идно време (свршен вид) | θα λάβω | ќе земам / ќе примам еднаш | θα ληφθώ | ќе бидам земен / ќе бидам примен |
| Μέλλοντας Συντελεσμένος | Свршено идно време | θα έχω λάβει | ќе имам земено / ќе имам примено | θα έχω ληφθεί | ќе бидам веќе земен / ќе бидам веќе примен |
| Υπερσυντέλικος | Плусвамперфект | είχα λάβει | имав земено / имав примено | είχα ληφθεί | бев веќе земен / бев веќе примен |
| Ενεστώτας Υποτακτικής | Сегашна зависна форма | να λαμβάνω | да земам / да примам | να λαμβάνομαι | да се зема / да се прима |
| Αόριστος Υποτακτικής | Зависна форма (свршен вид) | να λάβω | да земам / да примам еднаш | να ληφθώ | да бидам земен / да бидам примен |
| Παρακείμενος Υποτακτικής | Перфектна зависна форма | να έχω λάβει | да имам земено / да имам примено | να έχω ληφθεί | да сум веќе земен / да сум веќе примен |
| Ενεστώτας Προστακτικής | Императив (несвршен вид) | λάμβανε (εσύ) | земај! / примај! | — | — |
| Αόριστος Προστακτικής | Императив (свршен вид) | λάβε | земи! / прими! | λήφθητι | биди земен! / биди примен! |
| Ενεστώτας Μετοχή | Сегашен глаголски придавка | λαμβάνοντας | земајќи / примајќи | — | — |
| Παρακείμενος Μετοχή | Перфектен придавка | ειλημμένος | земен / примен | — | — |
Синоними
[уреди]Антоними
[уреди]Сродни поими
[уреди]- ειλημμένος прид. — примен, добиен
- εργολάβος именка — изведувач, договорен извршител
- λαβή ж. — ракофат, држач
- λαμβανόμενος прид. — оној што се прима
- λαμβάνω χώρα изр. — се одвива, се случува
- λήπτης м. — примач
- ληφθείς, ληφθείσα, ληφθέν — добиен, примена, примено
- λήψη ж. — примање
Изведени форми
[уреди]- ανακαταλαμβάνω — повторно завземам
- αναλαμβάνω — преземам
- ανταπολαμβάνω — возвраќам со примање
- αντιλαμβάνομαι — сфаќам, осознавам
- απολαμβάνω — уживам
- διαλαμβάνω — вклучувам, опфаќам
- εκλαμβάνω — сметам, толкувам
- επαναλαμβάνω — повторувам
- επαναπροσλαμβάνω — повторно вработувам
- επιλαμβάνομαι — преземам иницијатива
- καταλαβαίνω — разбирам, осознавам
- καταλαμβάνω — освојувам, завземам
- μεταλαμβάνω — примам причест
- παραλαμβάνω — примам, преземам
- περιλαμβάνω — вклучувам
- προκαταλαμβάνω — предвремено завземам
- προλαμβάνω — спречувам
- προσλαμβάνω — вработувам
- συλλαμβάνω — апсам
- συμπεριλαμβάνω — вклучувам заедно со нешто друго