αξίζω
Изглед
| |
Грчки |
Етимологија
[уреди]Од αρχαία ελληνική ἀξίζω (axízō), што значи „да заслужувам“.
Изговор
[уреди]- МФА-гр: /akˈsi.zo/
- Поделба на слогови: α-ξί-ζω
Глагол
[уреди]αξίζω (минато време: άξισα, пасивна форма: αξίζομαι)
- (транзитивно) да заслужувам нешто, да имам вредност, достојност за нешто
- Αξίζεις την επιτυχία σου.
- Ти ја заслужуваш својата успех.
- (преносно) да вреди, да биде достоен за нешто
- Το βιβλίο αξίζει να διαβαστεί.
- Книгата вреди да се прочита.
Табела со форми на глаголот
[уреди]| αξίζω | |||
|---|---|---|---|
| Време | Активна форма (грчки) | Активна форма (македонски) | |
| Ενεστώτας Οριστικής | Сегашно време | αξίζω | вредам / заслужувам |
| Παρατατικός Οριστικής | Имперфект | άξιζα | вредев / заслужував |
| Αόριστος Οριστικής | Аорист | — | — |
| Μέλλοντας Συνεχής | Идно време (несвршен вид) | θα αξίζω | ќе вредам / ќе заслужувам |
| Μέλλοντας Συνοπτικός | Идно време (свршен вид) | θα αξίσω | ќе вредам / ќе заслужам |
| Μέλλοντας Συντελεσμένος | Свршено идно време | θα έχω αξίσει | ќе имам вредено / ќе имам заслужено |
| Υπερσυντέλικος | Плусвамперфект | είχα αξίσει | имав вредено / имав заслужено |
| Ενεστώτας Υποτακτικής | Сегашна зависна форма (несвршен вид) | να αξίζω | да вредам / да заслужувам |
| Αόριστος Υποτακτικής | Зависна форма (свршен вид) | να αξίσω | да вредам / да заслужам |
| Παρακείμενος Υποτακτικής | Перфектна зависна форма | να έχω αξίσει | да имам вредено / да имам заслужено |
| Ενεστώτας Προστακτικής | Императив | άξιζε (εσύ) | вреди! / заслужувај! |
| Ενεστώτας Μετοχή | Сегашен глаголски придавка | αξίζοντας | вредејќи / заслужувајќи |
| Παρακείμενος Μετοχή | Перфектен придавка | αξισμένος | вреден / заслужен |
| Απαρέμφατο (παλιό) | Неодредена форма (старо) | ἀξίζειν | вредење / заслужување |
Синтакса
[уреди]- Глаголот се користи со дополнување што означува она што се заслужува: αξίζω κάτι / αξίζω να + инфинитив.
Синоними
[уреди]- αξιολογώ (во значење на „да вреди“)
- δικαιούμαι (во значење на „да имам право на“)
Антоними
[уреди]- αμελώ (да не обрнувам внимание, да не заслужувам)
Изведени термини
[уреди]- αξιοσύνη — заслуга, вредност
- αξιοπρέπεια — достоинство